Pediator.uz

Bolalar urologiyasi va xirurgiyasi · MKB-10: Q53.9

Kriptorxizm (Moyakning yorg‘oqqa tushmasligi)

Tayyorladi: shifokorTuri: ta’lim ma’lumoti, klinik ko‘rsatma emasPortal versiyasi: 2026-10-06

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

Yorg‘oqda moyak topilmasa yoki oldin bor moyak yo‘qolgan bo‘lsa, bolalar urologi yoki xirurgiga rejali murojaat qiling va kechiktirmang. DARHOL 103 yoki 112: chov yoki yorg‘oqda to‘satdan kuchli og‘riq, shish, qizarish, qayta-qayta qusish, bolaning baqirib yig‘lashi, chovda qattiq og‘riqli bo‘rtma.

Alomatlari

O‘g‘il bolada yorg‘oqni paypaslaganda bir yoki ikkala moyak topilmaydi, yorg‘oq yaxshi shakllanmagan yoki bo‘sh ko‘rinadi. Moyak chov kanalida paypaslanishi, yoki oldin tushgan moyak qayta yuqoriga ko‘tarilib ketishi ham mumkin. Odatda og‘riq bo‘lmaydi va bola o‘zini yaxshi his qiladi, shuning uchun ko‘rik paytida e’tibor berish muhim.

Qanday aniqlanadi

Bolalar urologi yoki xirurgi bolani iliq xonada, turli holatda paypaslab ko‘radi va moyak qaysi joyda ekanini aniqlaydi. Ultratovush chov kanalidagi moyakni topishga yordam beradi, ba’zan boshqa tasviriy yoki jarrohlik tekshiruvlar kerak bo‘ladi. Ikki tomonlama yoki murakkab holatlarda gormonal tahlillar va endokrinolog maslahati qo‘llanadi.

Davolash yondashuvi

Chaqaloqlikda moyak ba’zan o‘zi tushib qoladi, shuning uchun dastlabki oylarda kuzatuv olib boriladi. Tushmasa, moyakni yorg‘oqqa tushirib mustahkamlovchi jarrohlik amaliyoti odatda hayotning birinchi yilida yoki ikkinchi yilgacha rejalashtiriladi. Endokrinolog zarur bo‘lsa, gormonal jihatlarni baholaydi. Davolashni shifokor belgilaydi.

Asoratlari

Moyak iliq qorin yoki chovda uzoq qolsa, uning rivojlanishi buziladi va keyinchalik bepushtlik xavfi ortadi. Chov churrasi, moyak buralishi va kelajakda moyak o‘smasi xavfi oshishi mumkin. Davolanmaganda tashqi ko‘rinishdan kelib chiqadigan ruhiy noqulaylik ham bo‘lishi mumkin.

Sababi

Moyak homila rivojlanishi davrida qorindan yorg‘oqqa tushishi to‘xtab qoladi. Xavf omillari: chala tug‘ilish, kam vazn, irsiy moyillik, homiladorlikdagi gormonal buzilishlar, onaning chekishi. Aniq sabab ko‘pincha noma’lum.

Oldini olish

Aniq oldini olish usuli yo‘q. Chaqaloqni muntazam ko‘rikdan o‘tkazish va moyak tushmagan bo‘lsa, bolalar urologiga erta murojaat qilish asoratlarni kamaytiradi.

Qanchalik uchraydi

O‘g‘il bolalarda tug‘ilganda aniqlanadi; chala tug‘ilgan chaqaloqlarda ko‘proq uchraydi, ba’zan moyak o‘z-o‘zidan tushadi.

Kutiladigan natija

Erta, odatda ikki yoshgacha davolansa, natija yaxshiroq. Kechiktirilsa, kelajakda bepushtlik va o‘sma xavfi ortishi mumkin, shuning uchun uzoq kuzatuv kerak.

Qaysi mutaxassis ko‘radi

Bolalar urologi, Endokrinolog

Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.

Portalda ochish Emlash taqvimi

Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Fimoz (O‘g‘il bolalarda olat kertmagi torligi)

← Kraniostenoz (Kalla choklarining erta bitib qolishi)Ku-isitma (Q-fever) →