Favqulodda bolalar xirurgiyasi · MKB-10: T18.1
Qizilo‘ngachga yot jism tiqilishi (Tanga, batareyka)
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
Bola tanga, batareyka, magnit yoki boshqa mayda narsani yutganiga shubha bo‘lsa, alomat bo‘lmasa ham darhol 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling yoki bolani zudlik bilan shifoxonaga olib boring. Yuta olmasa, so‘lak oqsa, nafas qiynalsa, qon qusilsa yoki ko‘krak og‘rig‘i bo‘lsa, bu yanada shoshilinch. Bolaga ovqat yoki suv bermang.
Alomatlari
Bola yuta olmaydi yoki yutishda og‘riq sezadi, so‘lagi oqadi, ko‘krak yoki bo‘yinni ushlaydi. Qusish, ovqat yoki suyuqlikdan bosh tortish, yo‘talish va bezovtalik kuzatiladi. Kichik bolalarda alomatlar yengil bo‘lishi yoki ba’zan umuman bo‘lmasligi mumkin, shuning uchun yutganiga shubha bo‘lsa, tekshirish kerak.
Qanday aniqlanadi
Ko‘krak qafasi va bo‘yin rentgenografiyasi yot jismning turi va joyini aniqlaydi. Zarur bo‘lsa, qo‘shimcha tasviriy tekshiruvlar qilinadi. Tashxis va chiqarish usuli shifokor-endoskopist va bolalar xirurgi tomonidan belgilanadi. Disk batareykaga shubha bo‘lsa, tekshiruv zudlik bilan o‘tkaziladi.
Davolash yondashuvi
Yot jismni qizilo‘ngachdan chiqarish ko‘pincha endoskopik usulda, anesteziya ostida bajariladi, ba’zan jarrohlik kerak bo‘ladi. Bolani o‘zboshimchalik bilan qusdirish, ovqat yoki suv berish, yot jismni uyda chiqarishga urinish mumkin emas. Disk batareyka kimyoviy va elektr ta’siri tufayli juda xavfli, shoshilinch yordam kerak. Davolashni shifokor belgilaydi.
Asoratlari
Yot jism qizilo‘ngach devorini yaralashi, teshishi, yallig‘lanish, qon ketish va ko‘krak qafasida yiringli infeksiya (mediastinit) keltirib chiqarishi mumkin. Batareyka juda qisqa vaqtda kuchli kuyish va chandiqlanish qoldirishi mumkin. Keyinchalik qizilo‘ngach torayishi kuzatiladi.
Sababi
Bola o‘yin paytida tanga, batareyka, magnit yoki mayda o‘yinchoqni og‘ziga olib, yutib yuboradi. Predmet qizilo‘ngachning tabiiy toraygan joylarida tiqilib qoladi. Kichik yosh, nazoratsiz o‘yin va mayda buyumlarning bola qo‘li yetadigan joyda turishi sabab bo‘ladi.
Oldini olish
Tanga, disk batareykalar, magnitlar va mayda o‘yinchoqlarni bolalardan uzoq saqlash, yoshiga mos bo‘lmagan o‘yinchoqlar bermaslik, ovqatlanayotgan bolani qarovsiz qoldirmaslik muhim.
Qanchalik uchraydi
Eng ko‘p bir yoshdan besh yoshgacha bo‘lgan, hamma narsani og‘ziga soladigan bolalarda uchraydi.
Kutiladigan natija
Tezda olib tashlansa, asoratsiz o‘tishi mumkin. Disk batareyka kabi xavfli jismlar qizilo‘ngach devorini tez zararlaydi, shuning uchun kechiktirilganda og‘ir asoratlar bo‘lishi mumkin.
Qaysi mutaxassis ko‘radi
Endoskopist, Bolalar xirurgi (103)
Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.
Portalda ochish Emlash taqvimi
Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Ichak invaginatsiyasi (Ichakning bir-biriga kirib qolishi) · Osteomiyelit (Suyak iligi o‘tkir yiringli yallig‘lanishi)