Pediator.uz

Yuqumli kasalliklar · MKB-10: B26.9

Epidemik parotit (Tepki)

Tayyorladi: shifokorTuri: ta’lim ma’lumoti, klinik ko‘rsatma emasPortal versiyasi: 2026-10-06

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

Quloq oldi shishgan bo‘lsa, shifokorga murojaat qiling va bolani boshqalardan ajrating. Kuchli bosh og‘rig‘i, qayta-qayta qusish, ensa muskullarining qotishi, uyquchanlik, talvasa, qorinning yuqori qismida kuchli og‘riq yoki moyakda og‘riq va shish bo‘lsa, darhol 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.

Alomatlari

Isitma, holsizlik va bosh og‘rig‘idan keyin quloq oldi so‘lak bezlari shishadi, odatda avval bir tomonda, keyin ikkinchi tomonda. Shish quloq ostida ko‘rinadi, chaynash va yutishda og‘riydi. Og‘iz ochish qiyinlashadi. Ba’zan boshqa bezlar ham zararlanadi.

Qanday aniqlanadi

Shifokor shish joyi va xarakterini ko‘radi, epidemiologik ma’lumotni (aloqa, emlanganlik) so‘raydi. Tashxisni tasdiqlash uchun qon tahlillari, kerak bo‘lsa virusga qarshi antitanalarni aniqlash o‘tkaziladi. Asoratlar gumon bo‘lsa qo‘shimcha tekshiruvlar buyuriladi.

Davolash yondashuvi

Maxsus virusga qarshi muolaja yo‘q, parvarish simptomlarga qaratiladi: yotoq rejimi, ko‘p suyuqlik, yumshoq va nordon bo‘lmagan ovqat, og‘iz tozaligi. Bola boshqalardan ajratiladi. Eng yaxshi himoya - rejali emlash. Davolashni shifokor belgilaydi.

Asoratlari

Virus meningit, ensefalit, oshqozon osti bezi yallig‘lanishi, eshitishning pasayishiga olib kelishi mumkin. O‘g‘il bolalarda moyak yallig‘lanishi, qizlarda tuxumdon yallig‘lanishi kuzatilishi mumkin va keyinchalik reproduktiv sog‘liqqa ta’sir qilishi ehtimoli bor.

Sababi

Parotit virusi qo‘zg‘atadi. Havo-tomchi yo‘li bilan (yo‘tal, aksirish, suhbat) va ifloslangan buyumlar orqali yuqadi. Emlanmagan bolalar kasallanadi; qo‘zg‘atuvchi so‘lak bezlarini zararlaydi.

Oldini olish

Milliy emlash taqvimiga kiritilgan qizamiq-qizilcha-epidemik parotitga qarshi vaksinani o‘z vaqtida olish samarali himoya. Kasal bolani jamoadan ajratish va shaxsiy gigiyenaga rioya qilish ham zarur.

Qanchalik uchraydi

Emlanmagan maktabgacha va maktab yoshidagi bolalarda, jamoalarda tez tarqaladi; emlash keng yo‘lga qo‘yilgan hududlarda kam uchraydi.

Kutiladigan natija

Ko‘pchilik bolalar bir-ikki haftada tuzaladi, ammo ba’zan moyak, oshqozon osti bezi yoki eshitish bilan bog‘liq asoratlar bo‘lishi mumkin. Shifokor kuzatuvi kerak.

Qaysi mutaxassis ko‘radi

Pediatr, Infeksionist

Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.

Portalda ochish Emlash taqvimi

Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Brusellyoz (Bolalarda bo‘g‘im va suyak brusellyozi) · Difteriya (Hiqildoq va tomoq difteriyasi) · Dizenteriya (Shigellyoz) · Enterovirusli infeksiya (Koksaki / Qo‘l-oyoq-og‘iz kasalligi)

← Enurez (Bolalarda tungi siydik tutolmaslik)Epiglottit (Hiqildoq usti qopqog‘i o‘tkir shishi) →