Bolalar dermatologiyasi va xirurgiyasi · MKB-10: L02.9
Furunkuloz (Chiqon / Soch xaltachasining yiringlashi)
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
Chiqon bir necha kunda yaxshilanmasa yoki ko‘paysa, shifokorga ko‘rinting. Yuz, burun va lab atrofidagi chiqon, isitma, tez kattalashayotgan qizarish, kuchli og‘riq bo‘lsa, o‘sha kuni murojaat qiling. Qizil yo‘llar tarqalishi, hushdan ketish, kuchli titroq, qattiq holsizlik yoki chaqaloqda 38°C dan yuqori harorat bo‘lsa, darhol 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.
Alomatlari
Terida og‘riqli, qizargan, qattiq tugun paydo bo‘ladi, bir necha kunda yumshab, markazida yiring to‘plangan sariq nuqta ko‘rinadi. Atrofida shish va qizarish, ba’zan isitma va holsizlik bo‘ladi. Ko‘proq ter va ishqalanish joylarida (bo‘yin, yelka, dumba) uchraydi. Takrorlanishi mumkin.
Qanday aniqlanadi
Shifokor terini ko‘rib, tugun va atrofini baholaydi. Qaytalanuvchi holatlarda qon tahlili, qandli diabet va immunitet holati tekshiriladi, yiringdan mikrobiologik tekshiruv olinishi mumkin. Maqsad umumiy sabablarni topish.
Davolash yondashuvi
Tugunni o‘zi siqmaslik va qizdirmaslik kerak, chunki infeksiya tarqalishi mumkin. Toza va quruq saqlash, gigiena muhim. Xirurg zarur bo‘lganda yiringni sterillikda ochadi, shifokor mos davoni tanlaydi. Takrorlanuvchi holatlarda sabab izlanadi. Davolashni shifokor belgilaydi.
Asoratlari
Siqilsa yoki kech davolansa, infeksiya chuqurlashib, flegmona, abssess, qon zaharlanishi (sepsis) yoki limfa tugunlar yallig‘lanishi paydo bo‘lishi mumkin. Yuzdagi chiqon miya tomirlariga o‘tishi xavfi tufayli ayniqsa xavfli.
Sababi
Oltinrang stafilokokk bakteriyasi, terining ifloslanishi, mikrojarohatlar.
Oldini olish
Shaxsiy gigiyena, toshmalarni siqmaslik, immun tizimini mustahkamlash.
Qanchalik uchraydi
O‘smirlar va immuniteti pasaygan bolalarda
Kutiladigan natija
Ko‘pchilik chiqonlar o‘z vaqtida parvarish qilinsa va kerak bo‘lsa shifokor yordami bilan bitadi, ammo takrorlanishi mumkin.
Qaysi mutaxassis ko‘radi
Bolalar xirurgi, Dermatolog
Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.
