Gematologiya · MKB-10: D66 (A turi), D67 (B turi)
Gemofiliya A va B (Qon ivishi irsiy buzilishi)
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
Bolada sababsiz ko‘karishlar, bo‘g‘im shishi yoki qon ketishi uzoq to‘xtamasa, gematologga rejali murojaat qiling. Bo‘g‘imda qizarish va og‘riq paydo bo‘lsa, shu kuni shifokorga boring. DARHOL 103 yoki 112: bosh jarohatidan keyin (kichik bo‘lsa ham) kuchli bosh og‘rig‘i, qusish, uyquchanlik yoki tutqanoq; to‘xtamayotgan qon ketishi; bo‘yin yoki til shishi; qorinda kuchli og‘riq.
Alomatlari
Eng xarakterli belgi: bola ozgina urilganda ham katta ko‘karishlar paydo bo‘ladi, kesilgan yoki tish tushgan joydan qon uzoq to‘xtamaydi. Bo‘g‘imlarga (tizza, tirsak, to‘piq) qon quyilganda bo‘g‘im shishadi, qizaradi, og‘riydi va harakati cheklanadi. Burundan qon ketishi takrorlanishi, mushaklar ichiga qon quyilishi mumkin. Kasallik asosan o‘g‘il bolalarda uchraydi va yurishni boshlagan yoshda ko‘proq seziladi.
Qanday aniqlanadi
Shifokor oilaviy tarixni so‘raydi va bolani ko‘rikdan o‘tkazadi. Qonning ivish tizimi tahlillari ivish vaqtining cho‘zilganini ko‘rsatadi, keyin aniq ivish omillarining miqdori o‘lchanib, kasallik turi aniqlanadi. Bo‘g‘imlarni baholash uchun ultratovush yoki boshqa tasviriy tekshiruvlar qo‘llanishi mumkin. Tashxis gematolog tomonidan qo‘yiladi.
Davolash yondashuvi
Davolash gematolog nazoratida, ixtisoslashgan markazda uzoq muddat olib boriladi. Asosiy yondashuv yetishmayotgan omilni o‘rnini to‘ldirish va qon ketishining oldini olishdir. Bola uchun jarohatdan saqlovchi xavfsiz rejim, tish gigienasi, bo‘g‘imlarni mustahkamlovchi mos mashqlar va reabilitatsiya muhim. Mushaklarga ukol qilish va ba’zi og‘riq qoldiruvchilarni shifokorsiz berish mumkin emas. Davolashni shifokor belgilaydi.
Asoratlari
Bo‘g‘imga takror qon quyilishi bo‘g‘im tog‘ayining yemirilishi, harakat cheklanishi va nogironlikka olib kelishi mumkin. Mushak ichidagi katta qon quyilishi nerv va qon tomirlarni siqadi. Eng xavfli asoratlar: bosh miyaga qon quyilishi va to‘xtatib bo‘lmaydigan qon ketishi. Kech davolanganda bola hayot sifati sezilarli pasayadi.
Sababi
VIII (A turi) yoki IX (B turi) ivish omilining tug‘ma yetishmovchiligi; kasallik ona orqali o‘g‘il bolaga o‘tadigan irsiy kasallik.
Oldini olish
Aniq oldini olish usuli yo‘q. Oilada kasallik bo‘lsa, homiladorlikdan oldin genetik maslahat olish foydali. Bolada jarohatlardan saqlanish, erta aniqlash va ixtisoslashgan markazda kuzatuv asoratlarni kamaytiradi.
Qanchalik uchraydi
Irsiy kasallik bo‘lib, asosan o‘g‘il bolalarda uchraydi; ko‘pincha oilada kasallik bo‘lganda aniqlanadi, belgilar bola emaklay boshlaganda yoki yura boshlaganda ko‘rinadi.
Kutiladigan natija
Zamonaviy kuzatuv va davolash bilan bolalar to‘laqonliroq hayot kechirishi mumkin, ammo surunkali nazorat va jarohatlardan ehtiyotkorlik zarur. Gematolog doimiy kuzatuvi talab etiladi.
Qaysi mutaxassis ko‘radi
Gematolog
Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.
Portalda ochish Emlash taqvimi
Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Villebrand kasalligi (Qon ketishiga moyillik)
