Revmatologiya va gematologiya · MKB-10: D69.0
Gemorragik vaskulit (Shenleyn-Genox purpurasi)
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
Bolada oyoqlarda bosganda oqarmaydigan toshma, bo‘g‘im yoki qorin og‘rig‘i paydo bo‘lsa, shu kuni shifokorga murojaat qiling. DARHOL 103 yoki 112: qorinda kuchli xurujsimon og‘riq, qonli yoki qora najas, qonli qusuq, siydik qizil yoki to‘q rangda bo‘lishi bilan birga yuz shishishi, siydik 6 soat va undan ko‘p ajralmasligi, hushning susayishi.
Alomatlari
Odatda oyoqlarda va dumbada nosimmetrik, ko‘tarilib turuvchi mayda qizil-binafsha toshmalar paydo bo‘ladi, bosganda ular oqarmaydi. Ko‘p bolalarda tizza va to‘piq bo‘g‘imlari og‘riydi va shishadi. Qorinda xurujsimon og‘riq, ba’zan qusish va najasda qon bo‘lishi mumkin. Buyrak zararlanganda siydik rangi o‘zgaradi yoki yuzda shish paydo bo‘ladi. Kasallik ko‘pincha yuqori nafas yo‘llari infeksiyasidan keyin boshlanadi.
Qanday aniqlanadi
Shifokor toshmaning o‘ziga xos ko‘rinishi va joylashuviga qarab tashxisni gumon qiladi. Qon tahlili boshqa qon kasalliklarini (masalan, trombotsitlar kamayishi) inkor etish uchun kerak. Siydik tahlili buyrak zararlanishini ko‘rsatadi, qorin og‘rig‘ida ultratovush tekshiruvi o‘tkaziladi. Kerak bo‘lsa, najas yashirin qonga tekshiriladi.
Davolash yondashuvi
Bola odatda revmatolog va gematolog nazoratida, ko‘pincha shifoxonada kuzatiladi. Dastlabki davrda to‘shak rejimi yoki yengil rejim, parhezga rioya qilish (allergen ovqatlardan saqlanish) muhim. Buyrak holati uzoq vaqt, kasallik tugagandan keyin ham siydik tahlillari bilan kuzatiladi. O‘z-o‘zidan dori berish xavfli. Davolashni shifokor belgilaydi.
Asoratlari
Asosiy xavf buyrak zararlanishi bo‘lib, u surunkali buyrak kasalligiga o‘tishi mumkin. Ichak devoriga qon quyilishi tufayli ichak invaginatsiyasi, ichak teshilishi yoki ichki qon ketishi rivojlanishi mumkin. Kasallik takrorlanishi ham mumkin, shuning uchun uzoq nazorat zarur.
Sababi
Sabab to‘liq aniq emas: mayda qon tomirlarining autoimmun yallig‘lanishi. Ko‘pincha yaqinda o‘tkazilgan virusli yoki bakterial infeksiya (tomoq, yuqori nafas yo‘li) fonida boshlanadi; ba’zan emlash, dori yoki sovuq ta’sir qiladi.
Oldini olish
Aniq oldini olish usuli yo‘q. Infeksiyalarni o‘z vaqtida davolash va kasallikdan keyin siydik tahlili bilan kuzatuvdan o‘tish tavsiya etiladi.
Qanchalik uchraydi
Asosan 3-10 yoshdagi bolalarda, ko‘pincha yuqori nafas yo‘llari infeksiyasidan keyin uchraydi.
Kutiladigan natija
Ko‘pchilik bolalarda kasallik bir necha hafta ichida o‘tadi, lekin takrorlanishi mumkin. Oqibat asosan buyrak zararlangan-zararlanmaganiga bog‘liq, shuning uchun siydik tahlili bilan uzoq muddat kuzatuv zarur.
Qaysi mutaxassis ko‘radi
Bolalar revmatologi, Gematolog
Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.