Favqulodda infeksiya · MKB-10: A82.9
Quturish (Rabies / Gidrofobiya)
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
Bolani yovvoyi yoki noma’lum hayvon, mushuk, it tishlasa, tirnasa yoki so‘lagi jarohatga tushsa, shu zahotiyoq jarohatni sovunli suv bilan yuvib, darhol shifoxonaga boring yoki 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling. Kutmang, alomatlar bo‘lmasa ham emlash zarur. Suvdan qo‘rqish, qo‘zg‘alish, tutqanoq bo‘lsa, shoshilinch yordam chaqiring.
Alomatlari
Dastlab tishlangan joyda og‘riq, qichishish, o‘tkir noqulaylik, isitma, bosh og‘rig‘i, holsizlik paydo bo‘ladi. Keyin tashvish, qo‘zg‘alish, yorug‘lik va havo oqimidan qo‘rqish, yutish mushaklarining og‘riqli spazmi (suvdan qo‘rqish), ko‘p so‘lak oqishi, tutqanoq va falajlik rivojlanadi. Kasallik boshlanganidan keyin juda og‘ir kechadi. Tishlash va kasallik belgilari orasidagi vaqt turlicha bo‘lishi mumkin.
Qanday aniqlanadi
Quturish tashxisi hayvon bilan aloqa tarixi (tishlash, tirnash, so‘lak tushishi) va klinik belgilarga asoslanadi. Laborator tasdiqlash maxsus tekshiruvlar bilan amalga oshiriladi. Eng muhimi, kasallik belgilari paydo bo‘lishini kutmasdan, jarohatdan keyin zudlik bilan travmatolog yoki rabiolog ko‘rigidan o‘tish.
Davolash yondashuvi
Tishlanishdan keyin darhol jarohatni sovunli oqar suv bilan uzoq vaqt yuvish, so‘ngra zudlik bilan shifoxonaga borish kerak. Mutaxassis xavf darajasini baholab, kasallikni oldini oluvchi emlash kursini, kerak bo‘lsa, qo‘shimcha himoya vositalarini belgilaydi. Kasallik belgilari boshlanib ketgach, davolash juda cheklangan. Davolashni shifokor belgilaydi.
Asoratlari
Alomatlar boshlangach, kasallik deyarli doim hayot uchun xavfli va o‘limga olib keladi. Shu sababli oldini olish - tishlanishdan keyin zudlik bilan yordam so‘rash va emlash kursini to‘liq bajarish eng muhim.
Sababi
Quturgan hayvon tishlashi yoki so‘lagi jarohatga tushishi orqali yuqadi. Zudlik bilan quturishga qarshi emlash kerak!
Oldini olish
Notanish va uy-joysiz hayvonlarga yaqinlashtirmaslik, uy hayvonlarini emlatish. Tishlash yoki yalash bo‘lsa, jarohatni sovun bilan ko‘p yuvib, zudlik bilan shifoxonaga borish va emlash kursini boshlash zarur.
Qanchalik uchraydi
Quturgan yoki shubhali hayvon (it, mushuk, yovvoyi hayvon) tishlagan yoki yalagan bolalarda xavf bor; kasallik kam uchraydi, lekin o‘ta xavfli.
Kutiladigan natija
Belgilar boshlangandan keyin kasallik deyarli har doim o‘limga olib keladi. Shuning uchun asosiy umid tishlashdan keyin darhol boshlangan oldini oluvchi davolashdadir.
Qaysi mutaxassis ko‘radi
Travmatolog, Rabialog (103)
Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.