Pediator.uz

Oshqozon-ichak · MKB-10: A09.0

Diareya (Bolalar o‘tkir ich ketishi)

Tayyorladi: shifokorTuri: ta’lim ma’lumoti, klinik ko‘rsatma emasPortal versiyasi: 2026-10-06

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

Diareya uch kundan ortiq davom etsa yoki najasda qon bo‘lsa, pediatr yoki infeksionistga murojaat qiling. Bola juda holsiz bo‘lsa, ichmasa, siydigi taxminan 6 soat bo‘lmasa, ko‘zlari cho‘kkan, qayt to‘xtamasa, hushi xira yoki 3 oygacha chaqaloqda harorat 38°C dan yuqori bo‘lsa, darhol 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.

Alomatlari

Bolada tez-tez, suyuq najas, ko‘pincha qorin og‘rig‘i, ko‘ngil aynishi, qayt qilish va isitma kuzatiladi. Suvsizlanish belgilari: og‘iz quruqligi, yig‘laganda yosh bo‘lmasligi, siydik kamayishi, holsizlik, kichik bolalarda bosh tepasidagi liqildoq cho‘kishi.

Qanday aniqlanadi

Shifokor bolaning suvsizlanish darajasini, qorinni ko‘rib baholaydi. Zarur bo‘lsa, najas tahlili, qon va elektrolitlar tekshiruvi buyuriladi. Najasda qon yoki shilimshiq bo‘lishi, sayohat va ovqat tarixi sababni aniqlashga yordam beradi.

Davolash yondashuvi

Asosiy maqsad suvsizlanishning oldini olish: kichik-kichik qismlarda tez-tez suyuqlik berish, shifokor tavsiya etgan regidratatsiya eritmasi, bola ovqatlanishda davom etishi (emizikli bolalar emishda davom etadi). O‘zboshimchalik bilan ich to‘xtatuvchi vositalar berish mumkin emas. Og‘ir holatda kasalxona zarur. Davolashni shifokor belgilaydi.

Asoratlari

Eng xavfli asorat suvsizlanish: tuz va suv muvozanati buzilishi, buyrak faoliyati pasayishi, shok. Uzoq davom etsa, vazn yo‘qotish va ichak shilliq qavati zararlanishi kuzatilishi mumkin.

Sababi

Viruslar (rotavirus), bakteriyalar (ichak tayoqchasi), ovqat toksikoinfeksiyalari.

Oldini olish

Qo‘lni sovun bilan yuvish, toza ichimlik suvi va xavfsiz ovqat, bolani imkon qadar ko‘krak suti bilan boqish. Milliy emlash taqvimida rotavirusga qarshi emlash bor (2, 3 va 4 oylikda).

Qanchalik uchraydi

Yil davomida uchraydi: virusli turi ko‘proq sovuq mavsumda, bakterial turi issiq mavsumda ko‘p kuzatiladi.

Kutiladigan natija

Suvsizlanishning oldi olinsa, ko‘pchilik bolalar bir hafta ichida tuzaladi.

Qaysi mutaxassis ko‘radi

Pediatr, Infeksionist

Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.

Portalda ochish Emlash taqvimi

Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Disbakterioz (Ichak mikroflorasi muvozanati buzilishi) · Duodenit (O‘n ikki barmoqli ichak yallig‘lanishi) · Gastrit (Oshqozon shilliq qavati yallig‘lanishi) · Gastroezofageal reflyuks (GERD / Kekirish va qayt qilish)

← Daun sindromi (21-xromosoma trisomiyasi)Difteriya (Hiqildoq va tomoq difteriyasi) →