Endokrinologiya · MKB-10: E03.1
Gipotireoz (Tug‘ma qalqonsimon bez yetishmovchiligi)
Qachon shifokorga murojaat qilish kerak
Chaqaloq juda uyquchan, sust emadigan yoki sariqligi uzoq davom etayotgan bo‘lsa, tezroq pediatr yoki endokrinologga murojaat qiling. Skrining natijasi shubhali deb xabar qilinsa, kechiktirmang. DARHOL 103 yoki 112: bola nafas olishda qiynalsa, lablari ko‘karsa, juda sovuq va o‘ziga kelmay qolsa, tutqanoq bo‘lsa yoki chaqaloqda 38°C dan yuqori harorat bo‘lsa.
Alomatlari
Chaqaloqda sariqlik uzoq davom etadi, bola ko‘p uxlaydi, sust emadi, ich qotadi va tanasi sovuq bo‘ladi. Ovozi bo‘g‘iq, tili katta, qorni shishgan, kindigi bo‘rtgan, terisi quruq va sovuq bo‘lishi mumkin. Keyinroq o‘sish va aqliy rivojlanishning orqada qolishi seziladi. Ko‘p hollarda belgilar dastlab yaqqol bo‘lmaydi, shuning uchun chaqaloq skrining tekshiruvi juda muhim.
Qanday aniqlanadi
Tashxis chaqaloq skriningi, ya’ni tug‘ruqxonada tovondan olinadigan qon tahlili bilan gumon qilinadi. Tasdiqlash uchun qalqonsimon bez gormonlari va gipofiz gormoni qon tahlili o‘tkaziladi. Bez joylashuvi va rivojlanishini ko‘rish uchun ultratovush yoki maxsus tasviriy tekshiruv qo‘llanishi mumkin. Tashxis qo‘yilgach, bolalar endokrinologi kuzatuvni boshlaydi.
Davolash yondashuvi
Kasallik erta aniqlanib, davo vaqtida boshlansa, bola me’yorida o‘sadi va rivojlanadi. Davo uzoq muddatli, ko‘pincha umr bo‘yi davom etadi va endokrinolog nazoratida gormon darajasiga qarab muntazam moslashtiriladi. Ota-onaga davoni uzmaslik, tekshiruvlarni o‘z vaqtida o‘tkazish muhimligi tushuntiriladi. Davolashni shifokor belgilaydi.
Asoratlari
Davo kechiksa, miya rivojlanishi qaytmas darajada orqada qolishi, aqliy zaiflik, nutq va harakat rivojlanishining kechikishi, o‘sishning to‘xtashi mumkin. Qon yetishmovchiligi, yurak faoliyatining sekinlashuvi, surunkali ich qotishi ham uchraydi. Shuning uchun hayotning dastlabki oylarida tashxis qo‘yish eng muhimdir.
Sababi
Qalqonsimon bezning tug‘ma rivojlanmasligi yoki gormon sintezining buzilishi.
Oldini olish
Kasallikni oldini olib bo‘lmaydi. Tug‘ruqxonada tovondan qon olinadigan chaqaloq skrining tekshiruvi uni erta aniqlash va o‘z vaqtida davolash imkonini beradi.
Qanchalik uchraydi
Har 3000-4000 yangi tug‘ilgan chaqaloqdan bittasida
Kutiladigan natija
Davo hayotning dastlabki ikki haftasida boshlansa, bola ko‘pincha me’yorida o‘sadi va rivojlanadi. Davo uzoq muddatli va endokrinolog nazoratida bo‘ladi.
Qaysi mutaxassis ko‘radi
Bolalar endokrinologi
Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.
Portalda ochish Emlash taqvimi
Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Endemik buqoq (Yod yetishmovchiligi kasalligi)