Pediator.uz

Yuqumli kasalliklar · MKB-10: A80.9

Poliomiyelit (Bolalar orqa miya falaji)

Tayyorladi: shifokorTuri: ta’lim ma’lumoti, klinik ko‘rsatma emasPortal versiyasi: 2026-10-06

Qachon shifokorga murojaat qilish kerak

Isitma fonida bola qo‘l yoki oyog‘ini to‘satdan harakatlantira olmasa yoki oyoq-qo‘li bo‘shashib qolsa, shifokorga zudlik bilan murojaat qiling. Nafas qiyinlashsa, yutish buzilsa, ovoz o‘zgarsa, bola holsiz bo‘lib qolsa, darhol 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling. Emlash taqvimini o‘tkazib yubormang.

Alomatlari

Kasallik ko‘pincha yengil boshlanadi: isitma, tomoq og‘rig‘i, holsizlik, bosh og‘rig‘i, qorin og‘rig‘i. Ayrim bolalarda keyin mushaklarda og‘riq paydo bo‘lib, qo‘l yoki oyoqda bo‘shashgan (yumshoq) falajlik rivojlanadi. Odatda falajlik nosimmetrik emas, sezuvchanlik saqlanadi. Og‘ir hollarda nafas mushaklari zararlanadi.

Qanday aniqlanadi

Infeksionist va nevrolog ko‘rik o‘tkazadi, emlash tarixini aniqlaydi. Tashxis najas namunasidan virus aniqlash va orqa miya suyuqligi tekshiruvi bilan tasdiqlanadi. Nevrologik holat va mushak kuchi dinamik baholanadi. Gumon qilinsa, epidemiologik xizmatga xabar beriladi.

Davolash yondashuvi

Bola shifoxonada, infeksionist va nevrolog nazoratida davolanadi. Sababiy to‘liq davo yo‘q, yordam alomatlarni yengillashtirish, nafas va hayotiy funksiyalarni qo‘llab-quvvatlash, keyinchalik reabilitatsiya (mashqlar, ortopedik yordam) dan iborat. Samarali himoya - rejali emlash. Davolashni shifokor belgilaydi.

Asoratlari

Doimiy mushak zaifligi, oyoq-qo‘l qisqarishi va deformatsiyasi, suyaklarning o‘sishdan orqada qolishi, nafas yetishmovchiligi va nogironlik yuzaga kelishi mumkin. Og‘ir hollarda hayot uchun xavf bo‘ladi.

Sababi

Poliovirus qo‘zg‘atadi. U asosan najas-og‘iz yo‘li bilan, ya’ni ifloslangan suv, oziq-ovqat va iflos qo‘llar orqali yuqadi. Virus ichakda ko‘payib, ba’zan qon orqali orqa miya harakatlantiruvchi neyronlariga o‘tadi. Emlanmagan bolalar xavf ostida.

Oldini olish

Milliy emlash taqvimiga kiritilgan poliomiyelitga qarshi emlash samarali himoya; bolani jadval bo‘yicha to‘liq emlatish va qo‘l gigiyenasiga rioya qilish zarur.

Qanchalik uchraydi

Hozirda emlash tufayli juda kam uchraydi; asosan emlanmagan bolalar xavf ostida, ayniqsa kasallik tarqalgan hududlar bilan aloqa bo‘lganda.

Kutiladigan natija

Falajlik rivojlansa, mushak zaifligi qoldiq oqibat bo‘lib qolishi mumkin; kechishi zararlanish darajasiga bog‘liq. Uzoq muddatli reabilitatsiya va kuzatuv talab etiladi.

Qaysi mutaxassis ko‘radi

Infeksionist, Nevrolog

Ma’lumot ta’lim uchun. Tibbiy maslahat emas; tashxis va davolashni shifokor belgilaydi. Shoshilinch holatda 103 yoki 112 ga qo‘ng‘iroq qiling.

Portalda ochish Emlash taqvimi

Shu yo‘nalishdagi boshqa mavzular:
Brusellyoz (Bolalarda bo‘g‘im va suyak brusellyozi) · Difteriya (Hiqildoq va tomoq difteriyasi) · Dizenteriya (Shigellyoz) · Enterovirusli infeksiya (Koksaki / Qo‘l-oyoq-og‘iz kasalligi)

← Pnevmoniya (Bolalar zotiljami)Psoriaz (Bolalar tangachali temiratkisi) →